THEOLOGOI-KRITIS.SCH.GR

Τα Θρησκευτικά στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση της Κρήτης

  • Μεγαλύτερο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Προκαθορισμένο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Μικρότερο μέγεθος γραμματοσειράς
Αρχική Αρθρογραφία Αναζητώντας Κρυπτοχριστιανούς στην Κιλικία

Αναζητώντας Κρυπτοχριστιανούς στην Κιλικία

E-mail Εκτύπωση

Βιβλιοπαρουσίαση: Βασιλείου Τ. Γιούλτση: Αναζητώντας Κρυπτοχριστιανούς στην Κιλικία, εκδ. Αδελφών Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη 2012

Όσοι έχουν συνηθίσει τον συγγραφέα ως συστηματικό και εξαντλητικό ερευνητή στον χώρο των κοινωνικών επιστημών, σίγουρα, θα εκπλαγούν ευχάριστα με το τελευταίο ευσύνοπτο και καλαίσθητο πόνημά του, με τίτλο «Αναζητώντας Κρυπτοχριστιανούς στην Κιλικία»,  που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Αδελφών Κυριακίδη.

Πρόκειται για κατάθεση προσωπικών εμπειριών από την περιδιάβαση, για πρώτη φορά το καλοκαίρι του ’63 και αργότερα ξανά το 2007, στη μαρτυρική Κιλικία της Μικράς Ασίας. Το βιβλίο, παρά τον ελκυστικό πειρασμό να διαβαστεί «απνευστί», χωρίς σταμάτημα, προσεγγίζεται σε διάφορα επίπεδα: Από τις έγκυρες αναφορές στην  υπερδισχιλιόχρονη διαδρομή αυτής της «ματωμένης κι αγιασμένης γης», την έντεχνη περιγραφή τοπίων με άπειρο φυσικό κάλλος, τη διεισδυτική ματιά στις σύγχρονες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες, μέχρι τη δημοσίευση εντυπώσεων από το τότε φοιτητικό οδοιπορικό υπό τον αείμνηστο Καθηγητή της Θεολογικής Σχολής Ιωάννη Αναστασίου, ο  οποίος είχε οργανώσει το πρώτο πέρασμα από την Κιλικία.

Ο συγγραφέας δεν αναλώνεται σε αυτοβιογραφικές αναμνήσεις. Περισσότερο αισθάνεται την ανάγκη μιας νηφάλιας μαρτυρίας, με στόχο τη μνημοσύνη προσώπων, γεγονότων και τόπων ιερών. Μεταξύ άλλων, στο βιβλίο είναι εναργής η ιστορική μνήμη, η αναγνώριση μνημείων και πολιτιστικών παραδόσεων, η αναζήτηση της ταυτότητας του τόπου στο παρόν και το παρελθόν, όταν έσφυζε από την παρουσία των χριστιανών. Κεντρική θέση στην αφήγηση κατέχουν τα πρόσωπα πολλών κρυπτοχριστιανών, τους οποίους ο συγγραφέας γνώρισε ύστερα από κοπιώδη και μερικές φορές επικίνδυνη αναζήτηση σε τόπους ορεινούς και δύσβατους αλλά πανέμορφους, καθώς και μεγαλουπόλεις πολύβουες και  ακμάζουσες. Ο αναγνώστης κυριολεκτικά συγκλονίζεται όχι τόσο από τη διαπίστωση ενός γεγονότος, με εξαιρετική θεολογική, ιστορική και πολιτική σημασία,  όσο από την προσωπική δυνατότητα κοινωνίας με τα ηρωικά κι αγιασμένα αυτά πρόσωπα. Ταυτόχρονα, ο συγγραφέας ευθαρσώς καταγράφει, χωρίς συναισθηματικές εξάρσεις, ανέξοδα συνθήματα και ιδεοληπτικές μονομέρειες, το πολιτικά και εκκλησιαστικά προφανές: «τους ξεχάσαμε».

Οι κρυπτοχριστιανοί της Μικράς Ασίας είναι «αναρίθμητοι», κατά τη μαρτυρία του βιβλίου.  Η ύπαρξή τους οφείλεται στο ότι η ανταλλαγή των πληθυσμών, μετά την Καταστροφή του ’22, έγινε με βάση το καταγεγραμμένο θρήσκευμα. Αυτό είχε ως συνέπεια αρκετές χιλιάδες χριστιανών, που  είχαν διπλή ταυτότητα και είχαν καταγραφτεί ως μουσουλμάνοι, να εγκλωβιστούν και να μη μπορούν να φύγουν ή να επιλέξουν συνειδητά και με οποιοδήποτε κόστος να παραμείνουν στα πατρογονικά χώματα. Από την άλλη πλευρά, αρκετοί εξισλαμισμένοι χριστιανοί, κυρίως από την Κρήτη, που παρέμειναν κρυπτοχριστιανοί, «προωθήθηκαν περιφρονητικά» στη Μικρά Ασία, τη Λιβύη και τη Συρία. Έτσι, εκτός από το γνωστό στην Κρήτη Χαμιδιέ της Συρίας και τους «τουρκοκρητικούς» που συναντά ο περιηγητής σε πολλές πόλεις των δυτικών παραλίων της Μικράς Ασίας, μπορεί να συναντήσει κανείς «αρκετές χιλιάδες Έλληνες» και πολλούς κρυπτοχριστιανούς, που προέρχονται από την Κρήτη και διαβιούν στην πόλη της Αλεξανδρέττας, κοντά στα σύνορα με τη Συρία, γνωστής στα ελληνιστικά χρόνια ως Μικρής Αλεξάνδρειας, πρωτεύουσας σήμερα του νομού Χατάι της Τουρκίας. Φαίνεται πως στις μέρες μας οι άνθρωποι αυτοί περνούν κάπως καλύτερα σε σχέση με τα παλιότερα «άγρια χρόνια». Απομένει, κατά την έκφραση του συγγραφέα, κάποτε «να απαλλαγούν από το ”κρυπτό” και να είναι ελεύθεροι να δοξολογούν το Θεό τους».

Με την ευκαιρία της έκδοσης του νέου βιβλίου του Ομότιμου σήμερα Καθηγητή της Θεολογικής Σχολής κ. Βασιλείου Γιούλτση, όλοι οι μαθητές του και ιδιαιτέρως οι θεολόγοι της Κρήτης και ο Παγκρήτιος Σύνδεσμος Θεολόγων εκφράζουμε για μια ακόμη φορά την αγάπη και την ευγνωμοσύνη μας χάριν «οφλημάτων» παλαιών και νέων.

Γεώργιος Στριλιγκάς

Σχολικός Σύμβουλος Θεολόγων

Τελευταία Ενημέρωση στις Κυριακή, 17 Φεβρουάριος 2013 20:51  

Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση